Toplumun büyük bölümünün yaşamının bir noktasında karşılaştığı hazımsızlık (dispepsi), çoğu zaman basit bir yakınma gibi algılansa da kişinin yaşam kalitesini ciddi şekilde düşüren bir sağlık sorunu olarak karşımıza çıkıyor. Beslenme düzeni, stres, yaşam tarzı ve bazı mide-bağırsak hastalıkları bu sorunun ortaya çıkmasında etkili olabiliyor. Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Mustafa Kaplan, hazımsızlığın önemsenmesi gerektiğini belirterek detaylı bilgiler verdi.
Hazımsızlık Sindirim Sistemi Problemi
Hazımsızlık; yemek sırasında veya sonrasında ortaya çıkan tokluk hissi, kramp tarzında karın ağrısı, geğirme ve reflü yakınmaları ile karakterize bir sindirim sistemi rahatsızlığıdır. Çoğu kişide altta yatan belirgin bir neden bulunmasa da beslenme değişiklikleri, ilaç tedavisi ve yaşam tarzı düzenlemeleri ile şikâyetlerin kontrol altına alınması mümkündür.
Halk arasında “mide rahatsızlığı” olarak bilinen dispepside, kişi yemeğini bitiremeden erken doyma hissi yaşayabilir. Tokluk hissi zamanla ağrı ve yanmaya dönüşerek yaşam konforunu azaltır.
Mide Ekşimesiyle Karıştırılmamalı
Hazımsızlık çoğu zaman mide ekşimesi ile karıştırılmaktadır. Mide ekşimesi; mide asidinin yemek borusuna kaçması sonucu göğüste yanma ile ortaya çıkan farklı bir durumdur. Her iki şikâyet birlikte görülebilse de dispepsinin uzun sürmesi halinde mutlaka tıbbi değerlendirme yapılması gerekir. Çünkü tekrarlayıcı hazımsızlık şikâyetleri, altta yatan başka bir hastalığın göstergesi olabilir.
Fonksiyonel Dispepsi de Görülebilir
Prof. Dr. Kaplan, bazı durumlarda hazımsızlığın bağırsak-beyin etkileşim bozukluğu şeklinde ortaya çıkabildiğini belirtti. Fonksiyonel dispepside kesin bir neden bulunamaz; ancak gerekli tetkiklerle tanı konularak uygun tedavi planlanabilir.
Hazımsızlığın 7 Önemli Belirtisi
Hazımsızlık; diğer sindirim sorunlarından aşağıdaki bulgularla ayrılır:
-
Yemek sırasında erken doyma
-
Yemekten sonra uzun süren rahatsızlık
-
Göbek ile göğüs arasındaki bölgede hafif veya şiddetli ağrı
-
Üst karında yanma
-
Karın bölgesinde doluluk veya şişkinlik
-
Bulantı ve zaman zaman kusma
-
Yiyeceklerin geğirerek geri gelmesi
Mide ekşimesi de zaman zaman hazımsızlığa eşlik edebilir. Özellikle yemek sonrası göğüste hissedilen yanma ve ağrı boyun ya da sırta yayılabilir.
Bu Belirtiler Varsa Uzman Görüşü Şart
Aşağıdaki şikâyetlerin görülmesi halinde vakit kaybetmeden uzmana başvurulması gerekiyor:
-
Şiddetli ve geçmeyen karın ağrısı
-
Nedensiz kilo kaybı veya iştahsızlık
-
Sürekli kusma
-
Siyah renkte dışkılama
-
Yutma güçlüğü
-
Cilt veya gözlerde sararma
-
Halsizlik ve belirgin yorgunluk
Bu bulgular mide ülseri, irritabl bağırsak sendromu, reflü ve ciddi mide-bağırsak rahatsızlıklarının ilk sinyalleri olabilir. Şikâyetlerin görmezden gelinmesi, erken teşhis şansını ortadan kaldırarak hastalıkların ilerlemesine neden olabilir.
Hazımsızlığı Önlemek İçin Pratik Öneriler
Uzmanlar, dispepsiyi önlemek amacıyla günlük yaşamda şu alışkanlıkların uygulanmasını öneriyor:
-
Çay, kahve ve asitli–kafeinli içecekler sınırlandırılmalı
-
Yatakta baş ve omuzlar yüksekte tutulmalı
-
Sigara ve alkolden uzak durulmalı
-
Fazla kilo varsa kontrollü şekilde verilmeli
-
Uyumadan 3–4 saat önce yemek yenmemeli
-
Aşırı yağlı ve baharatlı yiyeceklerden kaçınılmalı
Hazımsızlık hafif bir rahatsızlık gibi görünse de uzun süre devam eden belirtilerde uzman değerlendirmesi hayati önem taşıyor dedi






